{"id":1716,"date":"2018-07-13T12:20:00","date_gmt":"2018-07-13T09:20:00","guid":{"rendered":"http:\/\/turkelli.com\/wordpress\/?p=1716"},"modified":"2020-12-12T19:41:07","modified_gmt":"2020-12-12T16:41:07","slug":"bir-roportaj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/2018\/07\/13\/bir-roportaj\/","title":{"rendered":"Bir R\u00f6portaj"},"content":{"rendered":"\n

KADIRGA OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

\u015eakir Sa\u011flam<\/strong><\/code> ile R\u00f6portaj yapan: Mutlu Kaya<\/p>\n\n\n\n

1-Bu \u015fenliklerin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f hikayesi nedir?<\/strong>
Tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131kla ge\u00e7inmekte olan O\u011fuz K\u00f6yl\u00fcleri yaz mevsimi gelince otlak-yaylak aramak i\u00e7in g\u00f6\u00e7erler.
Y\u0131llard\u0131r Kad\u0131rga Yaylas\u0131\u2019na gitmektedirler. \u0130kinci yaylam\u0131z Sisda\u011f\u0131 Yaylas\u0131’d\u0131r. Sisda\u011f\u0131 Yaylas\u0131 k\u00f6ye yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131, ot ve odunun bol olmas\u0131 nedeniyle daha \u00e7ok tercih edilmektedir.
\u0130lkbahar\u0131n sonuna do\u011fru, yaylaya g\u00f6\u00e7ecek olanlar ve k\u00f6yde OT\u00c7U kalacak olanlar Aile i\u00e7inde g\u00f6revlendirilir. G\u00f6\u00e7 zaman\u0131, k\u00f6y topluca ve yaya olarak yaylaya gider. Ot kazmak i\u00e7in k\u00f6yde kalanlara OT\u00c7U denir. M\u0131s\u0131rlar biraz b\u00fcy\u00fcy\u00fcnce, otlar\u0131n\u0131 kazarak temizleyip, k\u00f6klerini toprakla beslemek gerekir. Ot\u00e7u olarak k\u00f6yde kalanlar, zaman\u0131 gelince ot kazarlar ve gerekli di\u011fer i\u015fleri bitirirler. S\u0131rada OT\u00c7U haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Yayladaki hasretliklere do\u011fru y\u00f6nelmi\u015ftir ak\u0131l ve y\u00fcrekler. Bu duygularla haz\u0131rl\u0131klar yap\u0131l\u0131r. Yanlar\u0131nda \u015fenlik i\u00e7in her \u015fey haz\u0131rd\u0131r. Yiyecekleri, giyecekleri, kemen\u00e7eleri, e\u011flence yapmak \u00fczere d\u00fczenlenir.
Ot\u00e7ular, yolda farkl\u0131 say\u0131da mola verirler. Mola say\u0131s\u0131na g\u00f6re ka\u00e7 g\u00fcn \u00f6nceden yola \u00e7\u0131k\u0131laca\u011f\u0131na karar verilir. Kemen\u00e7e e\u015fli\u011finde yaya olarak yola girilir. Yollarda molalar verilir. \u00c7e\u015fme ba\u015flar\u0131nda horonlar tepilir, e\u011flenceler yap\u0131l\u0131r.
As\u0131l e\u011flence per\u015fembe g\u00fcn\u00fc kavu\u015fma saatindedir. Yayladakiler ve k\u00f6ydekilerin kavu\u015fma g\u00fcn\u00fc gelmi\u015ftir. Bu hasretlik i\u00e7indeki insanlar\u0131n heyecanlar\u0131 y\u00fcksektir. Kad\u0131rga’ya var\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndaki kucakla\u015fman\u0131n ve horonun keyfi \u00f6l\u00e7\u00fclemez derecede y\u00fcksektir. Bir g\u00f6steriye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Kemen\u00e7e, davul-zurna sesleri insanlar\u0131 horona \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. Sabahlara kadar s\u00fcrebilir bu \u015fenlik.
\u0130\u015fte bu kavu\u015fma heyecan\u0131 ve e\u011flencesi, Kad\u0131rga Yaylas\u0131 Obalar\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ile \u015fenliklere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Gittik\u00e7e bir gelenek haline geldi. Bu kat\u0131l\u0131mc\u0131 e\u011flenceye OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130 denmektedir.
\u00d6nceleri Alevidirler. Sonraki y\u0131llarda s\u00fcnni bir de\u011fi\u015fim ya\u015fan\u0131r. Ama eski geleneklerini de ya\u015fatmaktad\u0131rlar. Bunlardan birisi, OT\u00c7U HAFTASI s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. D\u0131\u015fardan olan insanlar KADIRGA \u015eENL\u0130KLER\u0130 derler.
Ben ise, KADIRGA OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130 diyorum.
\u015eenlikler Cuma g\u00fcn\u00fc yap\u0131l\u0131r. Olduk\u00e7a kalabal\u0131kt\u0131r pazar yeri. T\u00fcm obalardan gelen ot\u00e7ular ile KADIRGA PAZARI HORON D\u00dcZ\u00dc\u2019nde saat 10.00-12.00 aras\u0131nda ortak HORON teperler. Yemek molas\u0131ndan sonra saat 14.00-16.00 aras\u0131 gene programlar uygulan\u0131r ve ot\u00e7ular da\u011f\u0131l\u0131r. Bu saatten sonra ki\u015filer, ki\u015fisel programlar\u0131n\u0131 uygulamaya ba\u015flar.
\u015eenlik, farkl\u0131 bi\u00e7imlerde y\u00fcz y\u0131llard\u0131r kutlanmaktad\u0131r. Bu konuda kay\u0131tlar bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

2- Orak ay\u0131n\u0131n ilk cumas\u0131: OT\u00c7U HAFTASI<\/strong>
M\u0131s\u0131rlar biraz b\u00fcy\u00fcy\u00fcnce, otlar\u0131n\u0131 kazarak temizleyip, k\u00f6klerini toprakla beslemek gerekir. Bu tarih m\u0131s\u0131rlar\u0131n b\u00fcy\u00fcyece\u011fi tarihtir. Ot kazanlar, ot\u00e7uya kat\u0131lacaklarsa i\u015flerini ona g\u00f6re i\u00e7inde tamamlamak zorundad\u0131r. Ot\u00e7u tarihi; m\u0131s\u0131rlar\u0131n b\u00fcy\u00fcme tarihlerine g\u00f6re ve ortalama bir tarih belirlenmi\u015ftir. Bu tarih Temmuz ay\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc Cuma g\u00fcn\u00fcd\u00fcr.
Gelenek olarak, y\u0131llard\u0131r ot\u00e7u tarihi bu tarihtir. O zamandan bu yana, ayn\u0131 tarih bilinir ve uygulan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

3- Ot\u00e7u nedir? Ot\u00e7u yapmak, ot\u00e7u olmak kavramlar\u0131n\u0131n farkl\u0131 anlamlar\u0131 bulunmakta m\u0131d\u0131r?<\/strong>
M\u0131s\u0131rlar\u0131n otlar\u0131n\u0131 kazmak, \u00e7apa yapmak i\u00e7in k\u00f6yde kalan ot kazanlara OT\u00c7U denir.
Bize g\u00f6re farkl\u0131 anlamlar\u0131 yoktur. Uydurmalar, eklemeler olabilir.
\u00d6rne\u011fin; OD s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc eski T\u00fcrklerde ate\u015f anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Anam \u00f6yle derdi. \u201cOda odun s\u00fcr\u201d demi\u015fti bir g\u00fcn. OD\u00c7U benzetmesi yap\u0131labilir. Yani g\u00f6n\u00fcllere ate\u015fin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc zaman bu \u015fenliklere kalk\u0131\u015f\u0131l\u0131r, yap\u0131l\u0131r. OT\u00c7U denmeye d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr diye yorumlayanlar da bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

4-Ot\u00e7ular \u015fenliklerine toplam ka\u00e7 oba kat\u0131l\u0131r? Bu rakam y\u0131ldan y\u0131la de\u011fi\u015fir mi? Ya da ge\u00e7mi\u015ften bug\u00fcne azalma ya\u015fanm\u0131\u015f m\u0131d\u0131r?<\/strong>
Ot\u00e7u haftas\u0131na toplam kat\u0131lan oba say\u0131s\u0131 her y\u0131l de\u011fi\u015fir. Kad\u0131rga Yaylas\u0131\u2019nda ka\u00e7 oba varsa t\u00fcm\u00fc kat\u0131l\u0131r. N\u00fcfusu az olan obalar biri ya da birka\u00e7\u0131 birle\u015ferek gene Ot\u00e7u Haftas\u0131\u2019na kat\u0131l\u0131rlar. Ot\u00e7u olarak hi\u00e7 kat\u0131lmayan obalar vard\u0131r. Onlar ki\u015fisel olarak kat\u0131l\u0131rlar.
Ge\u00e7mi\u015ften g\u00fcn\u00fcm\u00fcze, kat\u0131l\u0131m azalarak s\u00fcrmektedir.<\/p>\n\n\n\n

5- Ot\u00e7ular\u0131n ilk \u015ealpazar\u0131 \u00c7epnileri taraf\u0131ndan kutland\u0131\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor. Bu durumda Tonyal\u0131lar bu \u015fenliklere sonradan m\u0131 eklemlenmi\u015ftir?<\/strong>
Bu soru hakk\u0131nda bilgim yok.<\/p>\n\n\n\n

6-Ot\u00e7ular \u015fenliklerinin belli ba\u015fl\u0131 rit\u00fcelleri nelerdir?<\/strong>
*Ot\u00e7ular, \u00fc\u00e7 ana yoldan girerler pazarl\u0131\u011fa. Ta\u015foluk Tepesi\u2019nden, Ali Meydan\u0131 yolundan Ve Akise Obas\u0131 yolundan.
*Ot\u00e7ular\u0131, \u201cHoron Ba\u015f\u0131\u201d y\u00f6netir. T\u00fcm ot\u00e7ular\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ile yap\u0131lan b\u00fcy\u00fck horon halkas\u0131nda bir ki\u015finin sesi ve y\u00f6netimi yetmedi\u011finden, yard\u0131mc\u0131lar\u0131 destek verirler.
*\u00c7alg\u0131c\u0131lar\u0131n belli bir yeri yoktur. Duruma g\u00f6re her yerdedirler.
*Farkl\u0131 g\u00f6steriler yap\u0131l\u0131r. \u00d6rne\u011fin; pazarl\u0131\u011fa ini\u015fte ya da giri\u015fte \u00f6nde atl\u0131lar, arkas\u0131nda tabancal\u0131lar ve mavzer t\u00fcfekliler s\u0131ralan\u0131r. \u201cHoron Ba\u015f\u0131\u201d emir verdi\u011finde \u00f6nce tabancalar, sonra t\u00fcfekler ate\u015flenir. Bu bir disiplin i\u00e7inde ve ritmik ses verecek bi\u00e7imde yap\u0131l\u0131r. Y\u0131llar \u00f6ncesinde ola\u011fan\u00fcst\u00fc say\u0131da ve rahats\u0131zl\u0131k verecek boyutta mermi at\u0131l\u0131rd\u0131. Sonralar\u0131 jandarma \u00f6nlem almaya ba\u015flad\u0131. (2017 y\u0131l\u0131nda kurus\u0131k\u0131 ya da kar\u0131\u015f\u0131k at\u0131\u015fa d\u00f6nm\u00fc\u015f gibidir.) Kad\u0131nlar t\u00fcfeklilerin arkas\u0131nda ve erkekler en arkada s\u0131ralan\u0131r. Herkes ele ele ya da kol kola horon oynar gibi ya da ritmik ad\u0131m atarlar.
*Giysiler \u00e7o\u011funlukla, kad\u0131nlar yerel giysilidir, erkekler siyah tak\u0131m, beyaz g\u00f6mlek, siyah \u015fapkal\u0131d\u0131r. \u00c7ocuklar daha ba\u011f\u0131ms\u0131zd\u0131r ama olabildi\u011fince b\u00fcy\u00fckler gibi giyinirler.<\/p>\n\n\n\n

*Usta horoncular, acemilerle yan yana oynarken ritimleri bozulur diye acemilerin kollar\u0131na girmelerini istemezler. \u00d6yle ya da b\u00f6yle; herkes, kemen\u00e7e ya da davul-zurnan\u0131n ritme uygun hareket ederler.
*T\u00fcm ot\u00e7ularda kad\u0131n erkek kar\u0131\u015f\u0131k horon teperler. B\u00fcy\u00fck horon halkas\u0131 i\u00e7inde de fark etmez b\u00f6yledir. Ayr\u0131ca, HORON D\u00dcZ\u00dc’nde oba ayr\u0131m\u0131 yap\u0131lmaz.
*Kemen\u00e7e ya da davul-zurna y\u00f6renin en naml\u0131 \u00e7alg\u0131c\u0131lar\u0131d\u0131r. Her isteyen ot\u00e7u \u015fenliklerinde \u00e7alg\u0131c\u0131 olamaz. \u00c7e\u015fitli d\u00fc\u011f\u00fcn dernek i\u00e7inde \u00e7almalar\u0131 ve ustala\u015fmalar\u0131 gerekir.
Her oban\u0131n horon gaydas\u0131 farkl\u0131d\u0131r. B\u00fcy\u00fck halkada horon tepilirken, \u00e7al\u0131nan gaydalar ortakt\u0131r. Ayn\u0131 anda 3-5-10-15 kemen\u00e7eci oldu\u011funda da ayn\u0131 ortak gayda \u00e7al\u0131n\u0131r. Usta \u00e7alg\u0131c\u0131lar ortak gaydalar\u0131, ustal\u0131kla \u00e7alarlar. Bu horonun birli\u011fini sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n

7-Ot\u00e7uya giderken olu\u015fturulan kompozisyon bir sava\u015f dizilimi midir?<\/strong>
B\u00f6yle bir organize \u00e7al\u0131\u015fma oldu\u011funu sanm\u0131yorum. Ancak Osmanl\u0131 etkisi, ya da y\u0131llar i\u00e7inde kalan \u00f6zellikler olabilir. Ancak T\u00fcrk gelene\u011finde askeri disiplin hep vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, askerlik bir Devlet Baba emri ve g\u00f6revidir.
Bize g\u00f6re ise; horon birlikte yap\u0131lan bir g\u00f6steridir. Birlikte yap\u0131lan her i\u015fte bir kurala uymak zorunludur. Bu kural olmazsa, horon can s\u0131k\u0131c\u0131 bir oyuna d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. O nedenle horon tepenler (oynayanlar), birine uyacaklar ve o biri usta biri olacakt\u0131r. Bu \u201cHoron Ba\u015f\u0131\u201d d\u0131r.
Son y\u0131llarda bu anlamda disiplin, azalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

8-Ot\u00e7ular \u015fenli\u011finin ard\u0131ndan yayla \u00e7evresinde olu\u015fan \u00e7\u00f6p, at\u0131k vb. malzemeler nas\u0131l temizlenmektedir?<\/strong>
2017 Ot\u00e7u Haftas\u0131 ak\u015fam\u0131 pazaryerini g\u00f6rseniz i\u00e7iniz s\u0131zlard\u0131. Fotograf bile \u00e7ekemedim. Cumartesi sabah\u0131 Sisda\u011f\u0131 Yaylas\u0131 Ot\u00e7u \u015eenlikleri\u2019ne giderken Ali Meydan\u0131\u2019nda, Kad\u0131rga\u2019ya yak\u0131n bir belediyeye ait k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7\u00f6p arabas\u0131 g\u00f6rd\u00fcm. Ne kadar\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yabilir ki diye ge\u00e7irdim i\u00e7imden! Ba\u015fka belediyeler gelmiyor gibi s\u0131zlan\u0131yorlard\u0131.
Kad\u0131rga Yaylas\u0131, her t\u00fcrl\u00fc soruna a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc; Kad\u0131rga Yaylas\u0131 ortak yaylam\u0131zd\u0131r. Ama ortak olarak korumal\u0131y\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcncesinde de\u011filiz. Bu bir k\u00fclt\u00fcr sorunudur. H\u00fck\u00fcmet ve Belediye y\u00f6neticilerinde bu k\u00fclt\u00fcr olsa, Kad\u0131rga Yaylas\u0131 ortak korumaya al\u0131n\u0131r. \u0130\u015fte o zaman \u00e7\u00f6p, su, otel ve yol sorunlar\u0131 da ortak \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr.
Son y\u0131llarda Kad\u0131rga Yaylas\u0131 rant ve siyaset kavgas\u0131na yenilmi\u015ftir. Bu alan\u0131, belediyelerin ve politikac\u0131lar\u0131n \u00e7\u0131kar alan\u0131ndan kurtarmak gerekir.
Vatanda\u015f \u00e7ok \u00e7abuk uyar birlikte al\u0131nan kararlara.<\/p>\n\n\n\n

9-Son d\u00f6nemde horonda namahrem iddias\u0131n\u0131n ortaya at\u0131lmas\u0131n\u0131n bu \u015fenliklere olumsuz etkisi oldu\u011funu ya da olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor musunuz?<\/strong>
Elbette olumsuz etkilenecektir.
Kad\u0131rga Yaylas\u0131 d\u00fcnyada bilinen bir \u015fenlik alan\u0131. Her \u00e7\u0131kar gurubu buraya el atmak ister. Yine tarihte bu t\u00fcr \u00e7\u0131k\u0131\u015flar vard\u0131r. Ha\u00e7l\u0131 sava\u015flar\u0131, 100 y\u0131l sava\u015flar\u0131, Arap istilas\u0131 ve hatta yak\u0131n zamanda orta do\u011fudaki din sava\u015flar\u0131 gibi. Nedeni siyasi rant. Vatanda\u015f\u0131n ne\u015fesi, keyfi, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, \u015fenli\u011fi gibi insani olan hizmet ve i\u015fler \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131lsayd\u0131, insanlar mutlu olurdu. \u0130nsanlar mutlu de\u011fil. Mutsuz insan kolayca y\u00f6nlendirilir. Bu t\u00fcr insana her \u015feyi yapt\u0131rabilirsiniz.
Bu iddia da bo\u015f ve ge\u00e7ersiz bir iddiad\u0131r. Ama insan\u0131m\u0131z\u0131 kolayca etkiler. Uzun s\u00fcrede de olsa, \u015fenlikleri kesinlikle olumsuz etkileyecektir.<\/p>\n\n\n\n

10-Baz\u0131 obalar\u0131n art\u0131k Ot\u00e7ulara kat\u0131lmamas\u0131n\u0131 nas\u0131l kar\u015f\u0131l\u0131yorsunuz?<\/strong>
Elbette YANLI\u015e.
Belediyeler aras\u0131, iller aras\u0131, muhtarlar aras\u0131, dernekler aras\u0131 ili\u015fkilerin ortak paydas\u0131 KADIRGA OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130\u2019nde bir arada olmak, \u015fenlikleri canl\u0131 ve ekine uygun y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flamak, insana hizmet olmal\u0131d\u0131r. Rant kavgas\u0131 \u00e7irkin.
Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m birini anlatay\u0131m: Bizim ot\u00e7umuza iki nedenle kat\u0131lm\u0131yordum. Biri, uzak kentte ya\u015f\u0131yorum. Di\u011feri de ot\u00e7umuzun horon d\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kmadan, Hartama Bo\u011faz\u0131\u2019nda \u015fenlik yapmas\u0131 idi. Bu konuyu soru\u015fturunca kar\u015f\u0131ma, dernek\u00e7ilik \u00e7\u0131kt\u0131. Hi\u00e7bir i\u015fe yaramayan derne\u011fin ba\u015fkan\u0131 yeni \u00f6ld\u00fc. \u0130\u015fte ard\u0131ndan O\u011fuz Ot\u00e7usu Horon D\u00fcz\u00fc\u2019ne \u00e7\u0131kt\u0131. Bu b\u00f6yle mi ger\u00e7ekle\u015fti bilmiyorum. \u015eimdi ba\u015fkana m\u0131 \u00fcz\u00fclelim, horon d\u00fcz\u00fcnde horon tepti\u011fimize mi sevinelim?
Bu t\u00fcr ya\u015fananlar nedeniyle de kat\u0131l\u0131mlar d\u00fc\u015fmektedir.
Kim bilir obalar aras\u0131 ne sorunlar ya\u015fan\u0131yor?
Belli ki sorun var. \u0130nsanlar bu sorunlar\u0131 a\u015fmak i\u00e7in \u00e7ok u\u011fra\u015fm\u0131\u015flar. A\u015famam\u0131\u015flar. B\u0131km\u0131\u015flar. S\u00f6z\u00fcnde duran insan ar\u0131yorlar art\u0131k. D\u00fcnyan\u0131n her yerinde kaypak insan tipini de \u00f6z\u00fc s\u00f6z\u00fc bir insan tipini de g\u00f6rebilirsiniz.
Buradaki sorun; \u00f6z\u00fc s\u00f6z\u00fc bir insanlarla \u00e7\u00f6z\u00fclecektir.
\u015eimdilik \u00e7\u00f6z\u00fclemedi\u011fi i\u00e7in, \u00e7e\u015fitli obalar ot\u00e7u haftas\u0131na gitmeme karar\u0131 alm\u0131\u015flar. Ne denebilir ki? Haddimiz de\u011fildir ama gene de \u00f6nerimizdir, l\u00fctfen kat\u0131l\u0131n.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

11-\u00d6zellikle son d\u00f6nemde daha da artan iller aras\u0131 yayla sahiplenme yar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 nas\u0131l yorumluyorsunuz?<\/strong>
Tek nedeni RANT. Politik \u00e7\u0131kar hesaplar\u0131. Oralarda politik \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 ar\u0131yorlar. Asla hizmet de\u011fil.
\u0130ki olay anlataca\u011f\u0131m:
A-Benim k\u00f6y\u00fcm T\u00fcrkelli (O\u011fuz Mahallesi),<\/strong>
O\u011fuz ve \u00d6ren Yaylalar\u0131 da k\u00f6ylerimiz gibi yan yana. K\u0131z al\u0131p vermi\u015fiz. O kadar yak\u0131n\u0131z. Ot\u00e7ular\u0131m\u0131z bir arada olurdu. K\u00f6y horonlar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6zellikleri bile neredeyse ayn\u0131.
Ama, k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn belini b\u00fcken bir Kad\u0131rga Yaylas\u0131 Davas\u0131 ya\u015fad\u0131k. \u00d6yle \u00e7ok para harcand\u0131 ki; ikinci bir k\u00f6y kurulurdu.
K\u0131saca \u015f\u00f6yle: \u00d6ren k\u00f6y\u00fcnden birileri ortaya baz\u0131 iddialar at\u0131yor. Kavgalar oluyor. Ayr\u0131l\u0131k ba\u015fl\u0131yor. Dava a\u00e7\u0131l\u0131yor.
Bu dava Trabzon-Giresun ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na bile d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmek istendi.
Bu kavgay\u0131-davay\u0131 ba\u015flatan ki\u015fi kabul g\u00f6rmese, dinlenilmese sorun ortadan kalkacak ve iki k\u00f6y gene bir arada yaylas\u0131na, ot\u00e7usuna gidebilecek.
Sonu\u00e7ta, yayla davas\u0131n\u0131 O\u011fuz kazand\u0131. \u00d6renliler \u015fimdi yayladan mahrum, gidemiyorlar. Biz o zaman gen\u00e7tik ve davaya kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131k. Dedik ki; bir baba bir \u00e7ocu\u011funu yaylaya g\u00f6nderiyor, di\u011fer \u00e7ocu\u011funa hay\u0131r gidemezsin diyor. Adil mi? Adil ya da de\u011fil demediler k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fcn uslular\u0131. Ne dediler? Gen\u00e7lere \u201csizi gidi hainler\u201d dediler.
Ben bu g\u00fcn, ayn\u0131 s\u00f6z\u00fcmdeyim. \u00c7ok sa\u00e7ma bir davad\u0131r ve t\u00fcm yayla davalar\u0131 kald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, bitirilmelidir, diyorum. H\u00fck\u00fcmet yaylac\u0131lara yer bulmal\u0131, tapusunu da bedava vermelidir. Yani, Davay\u0131 O\u011fuzlular kazand\u0131, bu durumda \u00d6renlilere yayla yeri g\u00f6sterilmelidir. Herkes topra\u011f\u0131na gidip yaylas\u0131n\u0131 etmelidir. Ama bar\u0131\u015f i\u00e7inde. Bunu sa\u011flayacak h\u00fck\u00fcmettir. K\u00f6yl\u00fcleri bir birine d\u00fc\u015fman eden, rant sa\u011flayan o eller bu sa\u00e7mal\u0131\u011f\u0131 bitirebilir de! H\u00fck\u00fcmet, o kavgay\u0131 ba\u015flatan\u0131 da o zaman susturabilirdi, bu g\u00fcnlere gelinmezdi.
G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi siyasi rant, bu noktalara kadar uzad\u0131.
B-Yayla sahiplenme dendi\u011finde; siyasilerin rant hesaplar\u0131n\u0131 bir kenara ay\u0131r\u0131p atal\u0131m.
Bir insan\u0131 anlatal\u0131m \u00f6yleyse? Samimi, i\u00e7ten, k\u00f6yl\u00fcs\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnen, bu u\u011furda ger\u00e7ek bir kahraman\u0131 anlatal\u0131m: Eski Muhtar\u0131m\u0131z Kazim \u00d6zt\u00fcrk
ki\u015fisel hi\u00e7 bir \u00e7\u0131kar\u0131 olmayan biri. B\u00fcy\u00fck bir pay\u0131 vard\u0131r davan\u0131n kazan\u0131lmas\u0131nda. Hat\u0131rl\u0131yorum; bir par\u00e7a topra\u011f\u0131n\u0131 bile satm\u0131\u015ft\u0131 dava yollar\u0131nda zorda kald\u0131klar\u0131nda.
Ge\u00e7mi\u015fte; gen\u00e7lerin s\u00f6ylediklerini kabul etmeyenlerden biriydi Kazim \u00d6zt\u00fcrk. Ama bir \u00e7\u0131kar hesab\u0131 yoktu.<\/p>\n\n\n\n

12-Kad\u0131rga \u015fenli\u011finin y\u00f6re insan\u0131 i\u00e7in \u00f6nemi ve de\u011feri nedir?<\/strong>
Kad\u0131rga \u015eenli\u011fi y\u00f6re halk\u0131 i\u00e7in iki y\u00f6nden de\u011ferliydi: Tar\u0131m-hayvanc\u0131l\u0131k ve geleneksel k\u00fclt\u00fcr.
Tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131k h\u00fck\u00fcmet eliyle yok ediliyor. Art\u0131k hayvan\u0131 olan \u00e7ok az. Onu da araba ile ta\u015f\u0131yor. \u00c7evirdi\u011fi bah\u00e7esindeki ot yetiyor. K\u0131rda ot kalmad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc, t\u00fcm sular\u0131 boruya, evlerine ald\u0131 insanlar. K\u0131rdaki hayvana, ota, ku\u015fa su yok. \u015eimdi \u00e7i\u00e7ek, ot yok yaylam\u0131zda. Ta\u015f Oluk Tepesi\u2019nde birka\u00e7 kekik \u00e7i\u00e7e\u011fi g\u00f6rd\u00fcm de bu kez, sevindim. \u00c7ocuklu\u011fumun ge\u00e7ti\u011fi bu da\u011flar\u0131 \u00e7ok \u00f6zl\u00fcyorum. Yat\u0131p yuvarland\u0131\u011f\u0131m otlar, \u00e7i\u00e7ekler yok art\u0131k. Karpuz \u00e7atlatan Oru\u00e7 Bozan \u00c7e\u015fmesi\u2019nin yar\u0131 suyunu evine alm\u0131\u015f birileri. \u0130ki \u00e7e\u015fmeden biri k\u0131r\u0131k. <\/p>\n\n\n\n

Otlak yerimiz olan ve tahtalarla kayak yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z o bay\u0131r, \u00c7ad\u0131rd\u00fcz\u00fc\u2019n\u00fcn Ta\u015f Oluk taraf\u0131 t\u00fcm\u00fcyle ev dolmu\u015f. \u00dcstelik, beton ve \u00e7ift katl\u0131 olmaya ba\u015flam\u0131\u015f. Yak\u0131nd\u0131r beton y\u0131\u011f\u0131n\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr Kad\u0131rgam\u0131z. Hani \u00d6renlilerin obas\u0131 olan taraflara ev yapm\u0131yorsunuz! Demek ki yayla davas\u0131 hakk\u0131nda s\u00f6ylediklerimiz do\u011fru. Kimseyi yaylas\u0131ndan mahrum etmemeli h\u00fck\u00fcmet.
Geriye kal\u0131yor Geleneksel \u015eenlik.<\/strong>
Eskiden gene \u015fenlik i\u00e7in gelinirdi. Otantik bir havas\u0131 olurdu.
Horonlar, kemen\u00e7eler, giysiler, yemekler, t\u00fcrk\u00fcler bir arada ya\u015fanarak ku\u015faklara aktar\u0131lan k\u00fclt\u00fcrel etkinlikti. Birlik i\u00e7inde ya\u015fan\u0131r ve yeniden g\u00f6r\u00fc\u015fmek dile\u011fi ile ayr\u0131l\u0131rlard\u0131.
G\u00f6\u00e7ler insanlar\u0131 uzakla\u015ft\u0131rd\u0131. Uzak kentlerde ya\u015fayanlar her y\u0131l gelemiyorlar. Geldiklerinde de bir \u00e7ok \u015feyi ya atl\u0131yorlar ya unutuyorlar. Geleneksel heyecan azal\u0131yor.
\u00c7ocuklar\u0131na \u015fenlikleri ya\u015famas\u0131 i\u00e7in davet eden yeti\u015fkinlerin say\u0131s\u0131 g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e, art\u0131yor olmal\u0131.<\/p>\n\n\n\n

13-Eski Ot\u00e7u \u015fenlikleri ile bug\u00fcnk\u00fc aras\u0131nda sizce biz neleri kaybettik?<\/strong>
Bence en \u00f6nemlisi bu: Geleneksel olan\u0131 yaylaya, yaya olarak gitmekti. \u015eimdi \u0130stanbul trafi\u011fi gibi oldu. Ot\u00e7ular, Pazar yeri yak\u0131n\u0131na gelince yol bulup y\u00fcr\u00fcyemiyor bile. Kapitalizm elimize oyuncaklar\u0131 verince b\u00f6yle oldu.
Bunun ger\u00e7ek nedeni KAP\u0130TAL\u0130ZM\u2019dir. Kapitalizm kentle\u015fme demektir.
K\u00f6y ya\u015fam\u0131n\u0131, yerel \u00fcretimleri, tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 bitirebilirse, insanlar kentlere g\u00f6\u00e7 edecekler. Bunun sonunda k\u00f6y ya\u015fam\u0131 sona erecek. Bu olgu Do\u011fu Karadeniz B\u00f6lgesi\u2019nde olduk\u00e7a ba\u015far\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de en b\u00fcy\u00fck i\u00e7 g\u00f6\u00e7\u00fc veren b\u00f6lgedir.
G\u00f6\u00e7ebe ya\u015fayan insanlar bu duruma \u00e7abucak uyarlar. Topraklar\u0131 dar ve zor co\u011frafyadad\u0131r. Hayvanc\u0131l\u0131k ve tar\u0131m devlet taraf\u0131ndan y\u0131k\u0131ma u\u011frat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu b\u00f6lge, insan\u0131 kolay g\u00f6\u00e7 vermi\u015ftir. Zorunlu bir ayr\u0131l\u0131\u015ft\u0131r. \u015ea\u015f\u0131lacak bir durum de\u011fildir.
\u015ea\u015f\u0131las\u0131 taraf, kente giden insan\u0131n kente ayak uyduramamas\u0131d\u0131r. Kentli de de\u011fildir, k\u00f6yl\u00fc de! \u0130\u015fte bu orta k\u00fclt\u00fcrde olmak gelenekleri de etkiler.
Yani; para kazand\u0131lar, araba ald\u0131lar, gelip beton evler diktiler yaylalara.
O yaylalar, o da\u011flar; DO\u011eA. Betonlar\u0131yla, egzostlar\u0131yla, arabalar\u0131yla zarar veriyorlar do\u011faya.
Do\u011fay\u0131 korumak bir d\u00fcnya sorunudur. Do\u011fa\u2019da, insan, hayvan, bitki ve su ortak bir ya\u015fam i\u00e7indedir.
Kapitalizm asla do\u011fay\u0131 koruma g\u00fcd\u00fcs\u00fc ta\u015f\u0131maz. Do\u011fay\u0131 insan olan koruyabilir.
De\u011fi\u015fen bir \u015fey daha var: PROPAGANDA
2017 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan propaganda iyice azm\u0131\u015f. Devlet-h\u00fck\u00fcmet erkan\u0131 gelip \u015eENL\u0130K ALANINI ZAPTETM\u0130\u015e. Eline mikrofonu ge\u00e7iren at\u0131yor, tutuyor, bir daha at\u0131yor. Sanat\u00e7\u0131 ad\u0131ndaki \u00e7alg\u0131c\u0131 ve \u015fark\u0131c\u0131lar gibi, alan\u0131 bo\u015f bulduk deyip her \u015feyi dolduruyorlar kulaklara.
Birde de\u011fi\u015fimden nasibini alan; M\u00fczik olmu\u015f. Art\u0131k POP\u00dcL\u0130ST M\u00dcZ\u0130K ba\u015f tac\u0131 ediliyor.
Kat\u0131l\u0131m\u0131n d\u00fc\u015fmesinin nedenlerindendir, olumsuz de\u011fi\u015fimler.
\u00d6NER\u0130LER\u0130M:
-\u00d6ncelikle, KADIRGA OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130 belgeseli yap\u0131lmal\u0131. Her oba kendi ot\u00e7u belgeselini haz\u0131rlarsa da olabilir.
-Su, \u00e7\u00f6p, tuvalet, yol sorunu h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan ortak belediyeler eli ile \u00e7\u00f6zmelidir.
-\u015eenlikler, i\u00e7inde sanat\u00e7\u0131n\u0131n da bulundu\u011fu ortak bir kurul eli ile asl\u0131na uygun yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

NOT: O\u011fuz k\u00f6ylerinde bilinenlere ve ki\u015fisel ya\u015fad\u0131klar\u0131ma g\u00f6re yan\u0131t verilmi\u015ftir.\/\u015eakir Sa\u011flam<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

KADIRGA OT\u00c7U \u015eENL\u0130KLER\u0130<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[138],"hf_cat_post":[],"class_list":["post-1716","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yaylaklar","tag-roportaj"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1716","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1716"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1716\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1719,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1716\/revisions\/1719"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1716"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1716"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1716"},{"taxonomy":"hf_cat_post","embeddable":true,"href":"https:\/\/turkelli.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/hf_cat_post?post=1716"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}