Osmanlı İskanları 

Osmanlı İskanları / Prof.Dr.M.F.Kırzıoğlu

Fatih Sultan Mehmet, Dört Osmanlı İskanı adı ile tarihe geçen, 1461-1512 arasında Anadolu'da yeniden nüfus düzenlemesi yapmıştır:

I. İskanı: 1461 de, karadan ve denizden kuşattığı Trabzon’u fethedince, Giresun’dan Çoruh Ağzına kadarki yerleri içine alan ‘Tura bozan sancağına, İlk iskan olarak ( Kayser ailesiyle Rumların çoğu, gemilerle Rumeli ye ve Kırıma gittiğinden) Amasya ve Sivas’tan memur ve sipahi ailelerini yerleştirdi.
II. İskanı: Konya –Karaman’ı 1466 ta fethini müteakip şehir esnafını İstanbul’a , köylü ve yarı göçebeleri de Rumeli ve ‘Turobozan sancağına sürdürdü.
III. Ve büyük –İskan: Şehzade Yavuz Selim (1492-1511) ‘Tura bozan sancakbeyi ‘ 1501 de Akkoyunlu’ ları yıkan ve1507 de Diyarbakır Akkoyunlu kolunu da kaldıran Şi’i Şah-İsmail, Sünni olan Akkoyunlu ve tebriz Kıpçaklarını, hatta Farkın-Eyyubilerini kırgına uğrattı. Bu yüzden, ‘en yakın Osmanlı –Toprağı’, Şehzade Yavuzun sancağına on binlerce Akkoyunlu ve Sünni-Kıpçaklar, aileleriyle gelip sığınarak, yerleştiler.Yavuz, bunların geçimini sağlamak için 1508 de Kutyaıs’a akın ederek,oraları da yağmalattı. 1501-1502 de Tebriz ve çevresinden kaçanlar: Ke yerine ç ge yeride c biçiminde konuşan ‘Kıpçaklardı: Çatip/katip ,Türç/Türk, cöz/göz, cemi/gemi, ve benzerleri gibi. İşte Trabzon-Rize de böyle konuşanlar Şah- İsmail’in zülüm ve kırgınından kaçanların neslindendir.Maçka ve Trabzon’daki Eyübi zadeler ise III. İskan’da Farkın /Silvan dan kaçıp gelen ,ünlü Eyyübiler hanedanındandırlar.
IV.İskan: 1512 Dulkadir( Maraş-Elbistan) Beyliği yıkıldıktan sonra,oradan sürgün edilen Türkmenlerden ‘Köroğlu ‘oymağı olup, Rize’de bu ismi taşıyan ailelerdendirler

Türkelli Köyü, (Oğuz Mahallesi) Beşikdüzü-Trabzon topraklarındadır.  

trzh-TWenfrdeitptrues
Turkey 56.7% Turkey
Russia 24.6% Russia
United States 12.9% USA
Germany 2.5% Germany

Total:

51

Countries
4421609
Today: 23